Burn-out en bewegen

Inmiddels is het wel duidelijk voor iedereen, bewegen is gezond. Beweeg minstens vijf keer per week 30 minuten per dag is de richtlijn voor volwassenen. Het is goed voor uw spieren, botten en humeur en verkleint de kans op allerlei ziektes. Voor de meeste mensen is deze informatie wel duidelijk en redelijk te overzien. Hoewel mensen in het algemeen overschatten hoeveel ze bewegen is deze richtlijn meestal goed op te volgen. Om aan de fitnorm te voldoen is het advies om tenminste drie keer per week gedurende minimaal 20 minuten zwaar intensieve lichamelijke activiteit te verrichten. Aan deze norm voldoen al veel minder mensen. En dan is er de recente aandacht voor teveel zitten (achter computer/tv..) waar je alle goed bedoelde beweegactiviteiten weer teniet mee kunt doen.

Voor mensen met overbelastings/burn-outklachten zijn er echter andere uitdagingen. Vaak zijn dit bevlogen mensen die het moeilijk vinden om nee te zeggen of hun grenzen aan te geven. Maanden soms jaren zijn ze zichzelf voorbij gehold om te voldoen aan deadlines op het werk, allerlei sociale activiteiten, zorgen voor anderen, et cetera. Misschien doen ze aan een sport waarin ze altijd stoom konden afblazen. Totdat het niet meer lukt, geen energie om te sporten, steeds vermoeider en vaak ook andere fysieke en geestelijke klachten. Ga je eerst, tegen beter weten in, nog gewoon door, op een gegeven moment zegt jouw lichaam toch ‘stop, tot hier en niet verder’.

En dan? Als je geluk hebt dan krijg je goede begeleiding via jouw huisarts of werkgever/bedrijfsarts en word je doorverwezen naar een gespecialiseerde behandelaar. Je hebt eerst tijd nodig om te herstellen en veerkracht op te bouwen. Behalve het doen van inzichtgevende oefeningen en werken aan vaardigheden is het dan ook goed om weer rustig in beweging te komen. Voor fanatieke sporters valt het vaak tegen dat ze even geen energie meer hebben om bijvoorbeeld lekker hard te lopen of op tempo te fietsen. Om terugval in de toekomst tegen te gaan is het belangrijk om weer te leren voelen waar jouw grenzen liggen. Door rustig op te bouwen en het eventueel te combineren met oefeningen uit (bijvoorbeeld) mindfulness leer je om weer te luisteren naar jouw eigen lichaam.

Er zijn verschillende studies gedaan waaruit blijkt dat voor veel mensen met stressklachten beweging goed is. Het hangt er echter wel vanaf hoe licht of zwaar de klachten zijn. De grote uitdaging is om geleidelijk op te bouwen en eventueel hierbij begeleiding te zoeken, bijvoorbeeld door running-therapie. Het is verleidelijk, zeker voor actieve sporters, om weer snel op te bouwen. Juist voor deze groep is het van belang dat ze zich goed bewust zijn en blijven van hun (lichamelijke) grenzen. Dan kan bewegen en rustig sporten het herstelproces ondersteunen in plaats van ondermijnen.

Karolien Kampstra